Umów konsultację

Umowy i prawo najmu

Czy do najmu okazjonalnego trzeba wskazać lokal zastępczy?

Sonia Garbowska

Tak. Najemca musi wskazać konkretny lokal, do którego wyprowadzi się w razie egzekucji obowiązku opróżnienia mieszkania, a właściciel tego lokalu albo osoba mająca do niego tytuł prawny musi pisemnie zgodzić się na zamieszkanie w nim najemcy i osób z nim mieszkających. Bez tych załączników umowa nie spełnia wymogów najmu okazjonalnego i nie korzysta z uproszczonej procedury egzekucyjnej. Wyjątek dotyczy beneficjentów ochrony czasowej.

Czym jest lokal zastępczy i po co go wskazywać?

Konstrukcja najmu okazjonalnego opiera się na tym, że w razie egzekucji najemca ma dokąd pójść, bo sam wskazał mieszkanie, do którego się wyprowadzi. Dzięki temu nie występują bariery typowe dla eksmisji, takie jak oczekiwanie na lokal socjalny. Wskazanie musi zawierać konkretny adres istniejącego lokalu. Musi też pozostawać aktualne przez cały okres najmu. Ustawa mówi tu o „innym lokalu”, a używane na tej stronie określenie jest potoczne.

Dwa obowiązkowe dokumenty

  1. Oświadczenie najemcy ze wskazaniem lokalu, w którym zamieszka w przypadku wykonania egzekucji obowiązku opróżnienia mieszkania.
  2. Oświadczenie właściciela wskazanego lokalu albo osoby mającej do niego tytuł prawny, ze zgodą na zamieszkanie w nim najemcy i osób z nim mieszkających. Zwykle podpisuje je ktoś z rodziny lub bliskich najemcy.

Oba dokumenty są załącznikami do umowy. Oświadczenie najemcy ze wskazaniem lokalu przygotowujemy dla notariusza przed wizytą, razem ze wzorem umowy.

Co gdy najemca utraci lokal zastępczy?

Jeśli w trakcie najmu najemca straci możliwość zamieszkania we wskazanym lokalu, ma obowiązek wskazać inny lokal i dostarczyć nową zgodę jego właściciela albo osoby mającej do niego tytuł prawny w terminie 21 dni od powzięcia wiadomości o tym zdarzeniu (art. 19a ustawy o ochronie praw lokatorów). Brak nowego wskazania daje właścicielowi prawo wypowiedzenia umowy. Pilnujemy tego wymogu w zarządzanych mieszkaniach.

Kiedy lokal zastępczy nie jest wymagany?

Wymóg znika przy najmie instytucjonalnym, gdzie najemca przyjmuje do wiadomości brak prawa do lokalu socjalnego, a także u beneficjentów ochrony czasowej, którzy przy najmie okazjonalnym nie muszą wskazywać lokalu ani przedstawiać zgody na zamieszkanie w nim. Obecnie podstawą jest art. 112e ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Wcześniej wyjątek dla obywateli Ukrainy wynikał ze specustawy z 12 marca 2022 r. Dla pozostałych najemców, którzy nie mogą wskazać lokalu zastępczego w Polsce, rozwiązaniem bywa poręczenie przy najmie innym niż okazjonalny.

Autor: Sonia Garbowska · aktualizacja: 2 listopada 2026

Powiązane pytania

Wszystkie odpowiedzi →

Powiązane zagadnienia